STEP INTO THE STONE AGE -PETROGLYPH AT RATNAGIRI

“Tour de Petroglyph @ Ratnagiri.”

Harsha Holidays is committed to provide knowledge through travelling in Ratnagiri. Travellers flock to Ratnagiri for its rich history—but many people don’t realise that Ratnagiri is also dotted with incredible sites that pre-date recorded history, allowing up-close contact with human ingenuity back well into the Stone Age.

Harsha Holidays gives an opportunity to visit some of the Petroglyph Sites in Ratnagiri.

Package Coming soon…..

  • AC Accommodation on Double / triple sharing
  • Breakfast
  • Tour with Experts (Mr. Sudhir Risbud)
  • Video session (Minimum 10 Persons) with experts
  • Printed material(Optional – At Actuals)

 For Details Call: 9822290859 / 9619246419

Watch the Documentary by BBC Marathi:

गेली कित्येक शतकं कोकणातल्या सड्यांवर, खडकाळ डोंगरमाथ्यांवर हजारो कातळशिल्पं दुर्लक्षित पडून होती. पण रत्नागिरी-राजापूरच्या काही हौशी संशोधकांच्या प्रयत्नांमुळं ती जगासमोर आली आणि पुरातत्त्व अभ्यासकांचंही तिकडे लक्ष वेधलं गेलं. यातली काही कातळशिल्पं विस्तीर्ण परिसरात पसरली असून प्रागैतिहासिक मानवानं त्यांची निर्मिती केली होती असं प्राथमिक संशोधनातून उघड झालं आहे.
https://www.youtube.com/watch?v=pXkAXTqmLeY

 

 

DHAMAPUR LAKE – A HERITAGE ECOLOGICAL WONDER OF NATURE

The man-made Dhamapur lake is sub matter of our environment petition is the biggest lake in District of Sindhudurg and perhaps next only to Tadoba Lake.A man-made dam was constructed in 1530 by Nagesh Desai a mandlik of Vijaynagar dynasty and villagers.

Dhamapur village strong historical links have been proven by the discovery of ancient hero stones, sati stones along with the images of the deities indicating that Dhamapur has been here since at least the Shilahara period (c. 10th – 11th century CE). As mentioned in Kudaldeshkar Samagr Itihas a dam on Dhamapur lake was built in the year 1530. Dhamapur is referred as Sahmypur (सहम्यपूर) in Nerur village copperplate engraved (ताम्रपट्ट) deed of covenant (दानपत्र) of Emperor (सम्राट) Vijayaditya in the year शके ६२२ (इ.स.७००). It states that on one side of the river is Walavali and on other side across the river is Sahmypur village.

A tourist reader may wonder why special mention is being made of Dhamapur lake again separately when it has been mentioned along with Bhagawti Temple of Dhamapur. This special lake deserves the special mention because of its “uniqueness”. This is the biggest lake in the district [and perhaps next only to Tadoba lake].

The lake is situated between Are and Katta village. This man-made lake was constructed in 1530 by the King Nagesh Desai [A tributary of Vijaynagar dynasty] and has beautiful scenic hill ranges on its two sides. The water is crystal clear and has dense plantation of mango mangos teen grcinia indica (kokam) coconut and areca plam. This is typical fruit of Konkan region. The dense forest and orchard surrounding the lake has made this one of the most beautiful lake in Maharashtra. Tourist easily feels the change in the atmosphere once they reach the spot. The region has also a rich verity of flaura and fauna.

Dhamapur’s outreach is 125 acres with water all the year. Beauty attracts every creature around. Peaceful nature gives a refreshing breeze to everyone. The flora-fauna around and within is treasure of Mother Nature. Not only natives but also migratory birds make their presence.

In 1860 gazetteer Bombay presidency volume-10 gives mythological reference that Dhamapur Lake used to present gold on offerings of flowers by people in need.

REFERENCE INTERNET

 

SHREE VIMLESHWAR TEMPLE – WADA – DEVGAD

देवगड विजयदुर्ग मार्गावर विजयदुर्ग पासून 14 कि.मी. अंतरावर आणि विजयदुर्ग पासून 18 कि.मी. अंतरावर वाडा हे गांव आहे. या गावापासून 1 कि.मी. अंतरावर किंवा वरील मार्गावरील विमलेश्वर मंदिर थांबा येथून अर्धा कि.मी. वर फणसे

  -पडवणे जाणा-या रस्त्याला लागूनच श्री देव विमलेश्वर मंदिर आहे. येथून काही अंतरावर सुंदर पडवणे सागरकिनारा आहे. संपूर्ण उत्तम डांबरी रस्ता आहे.
श्री विमलेश्वर मंदिर जांभ्या दगडाच्या गुहेत असून असून गाभारा, सभागृह व गॅलरी अशा तीन टप्प्यात ही गुहा कोरलेली आहे. गाभा-यामध्ये शिवलिंग असून मंदिरासमोर भव्य अंगण आहे. अंगणापासून मंदिराची उंची सुमारे 60 ते 65 फूट आहे. मंदिराच्या दर्शनी मध्यभागावर पाच मानवरूपी नग्न शिल्पे कोरलेली असून गुहेच्या दोन्ही बाजूला माहुतासह दोन हत्ती कोरलेले आहेत. अंगणातून देवळात प्रवेश केल्यावर प्रथम गॅलरी लागते. तेथे एक मोठी घंटा टांगलेली आहे. त्याच्यापुढे कातळावर 35 फूट रूंद व 15 फूट उंच असे सभागृह आणि त्याच्या बाजूने नक्षीकाम केलेले मोठेमोठे खांब आहेत. तेथून थोडया पाय-या चढल्यानंतर साडेसहा फूट उंच 16 फूट रूंद, 16 फूट लांब असा गाभारा लागतो. त्याच्या मध्यभागी शिवलिंग आहे. अशा प्रकारचे उंचावर शिवलिंग असणारे हे एकमेव मंदिर आहे.

मंदिरातील शिवपिंडावर दररोज अभिषेक केला जातो. अभिषेकासाठी वापरले जाणारे पाणी, दुध, निर्माल्य झालेली फुले इ. शेजारच्या डब्यात बकले जाते. ती तेथेच मुरतात परंतु त्यातील पाण्याचा अंश अजिबात बाहेर जात नाही, ही बाब आश्चर्यकारक आहे. 
या मंदिरालगत मधुर पाण्याचा झारा बारामाही वहात असतो, घनदाट वनराईमुळे येथील पाणी उन्हाळयाच्या थंडगार असते. तर पावसाळ्यात आणि हिवाळ्यात ते उबदार असते. मंदिराच्या दोन्ही बाजूला काळभैरव गुहा आहे.
रस्त्यावरून मंदिराचा फक्त कळस दिसतो. मात्र प्रत्यक्षात पाय-या उतरून अंगणामध्ये जाऊन पाहिल्यास मंदिराच्या भव्यतेची कल्पना येते. सुंदर शिल्पकला आणि त्याच्या जोडीला रम्य निसर्ग आणि मानवी बुध्दी यांचा सुंदर मिलाप असलेले हे स्थळ पर्यटन दृष्टया अतिशय उत्तम स्थळ आहे. येथील घनदाट वनराई, रम्या आणि शांतता मनमोहून टाकते.

श्री विमलेश्वर पांडवकालीन लेणी मंदीर – https://www.youtube.com/watch?v=vDUyLEsyx7w

 

Like and Follow Harsha Holidays: https://www.facebook.com/harshaholidays/

Courtesy Internet

SHRI LAXMINARAYAN TEMPLE – WALAVAL

कुडाळ शहरापासुन १५ कि.मी. अंतरावर असलेलं श्री लक्ष्मीनारायण मंदिर हे हेमाडपंथी वास्तुकलेचे उत्तम उदाहरण आहे. गर्द वनराईने नटलेलं वालावल गाव आणि मंदिरालगतचा सुंदर व शांत तलाव मंदिराच्या सौंदर्यात अधिकच भर घालतो. हे मंदिर सुमारे आठशे वर्षापूर्वेचे असल्याचे जाणकार सांगतात. या मंदिराचं बांधकाम चौदाव्या शतकात सूर्यभान आणि चंद्रभान प्रभुदेसाई या महापराक्रमी बंधूंनी केले. त्यांची स्मारके श्री लक्ष्मीनारायण मंदिरासमोरील दीपमाळांजवळ कल्याण पुरूष म्हणुन उभी आहेत. हे मंदिर पूर्वाभिमुख असुन याची रचना त्रिस्तरीय आहे. मुख्य देवळी पुरातन असून या मंदिराच्या बांधकामामध्ये पूर्णतः सागवानाचा वापर केला आहे. सभामंडपातील त्याकाळी बसवलेली लादी कारागीरांचे कसब दाखविणारी आहे. या अतिप्राचीन मंदिरात असलेले कोरीवकामाचे स्तंभ देखणे असून मंदिरात अतिशय सुंदर आणि देखणी अशी श्री लक्ष्मीनाराययाची मूर्ती आहे. मंदिराचा सभागार प्रशस्त असुन येथील दगडी खांबावर व तुळईवरही कोरीवकाम केलेले आढळते. मुख्य दरवाजा उंचीला कमी असून, त्यावर अप्रतिम कमळांच्या फुलांचे कोरीवकाम केलेले आहे. मंदिराच्या समोरील द्वारपाल तसेच डोक्यावरील विष्णूची मूर्तीही प्रेक्षणीय आहे. मंदिर सभोवतालचा परिसर पण निसर्गरम्य आहे. मंदिरा शेजारी एक तलाव आहे.त्यात फुललेली कमल पुष्पे रसिकाना मोहिनी घालतात. असे म्हणतात गावातल्या माणसाला त्या तलावापासून काही भीती नाही.पण बाहेरच्या माणसाना मात्र तो हमखास ओढून नेतो.असे काही प्रकार झाले आहेत.त्यामुळे बाहेरील व्यक्ती तलावात सहसा उतरत नाही.रामनवमीला येथे नऊ दिवस यात्रा असते. वालावल गावची कोणतीही व्यक्ती पंढरपूरची वारी करत नाही, असा गावचा रिवाज आहे.

श्री देव नारायण देवस्थान जागृत असल्याचा तेथील लोकांचा अनुभव आहे. देवळातील नारायण मूर्तीच्या गाभाऱ्यात पूर्वी कधी ‘सिंहनाद’ होत असल्याचे सांगतात. देवालयाच्या महाव्दारावरील कोरीव काम व आतील सभामंडपाचे सहा पाषाणी स्तंभ प्राचीन शिल्पकलेचा अत्युत्क्रुष्ट नमुना आहे.या खांबांची उंचीसुमारे साडेसहा फूट असून त्याचा मध्यवर्ती घेर ही जवळजवळ तेवढाच आहे. प्रत्येक खांबांच्या मध्यावर देवादिकांच्या सुंदर मूर्ती वर्तुळाकार कोरलेल्या आहेत. देवालयाची रचना दरवाज्यावरील आणि खांबावरील नवाग्रहादी देवतांच्या मूर्ती व कोरीव काम अत्यंत सुबक व मनोहर असून त्यांचे बारकाईने संशोधन करण्यासारखे आहे.

SHRI LAXMINARAYAN TEMPLE – WALAVAL

वालावल गावाचे ६ व्या शतकातील नाव बल्लावल्ली होते. गावाला लागून असलेले दाट जंगलांनी वेढलेले डोंगर, दर्‍या, गावाच्या उत्तरेकडून वहाणारी कर्ली नदी यामुळे प्राचीन काळापासून हे गाव एखाद्या वनदुर्गाप्रमाणे दुर्गम होते. त्यामुळे प्राचीन काळापासून राजेरजवाडे, या भागातील अधिकारी यांनी या गावाचा आसरा घेतलेला आहे. इ.सनाच्या ११ व्या शतकात शिलाहार राजांचे या ठिकाणी वास्तव्य होते. नंतर विजयनगरच्या काळापासून बहामनी व नंतर विजापूरच्या राजवटी पर्यंत प्रभूदेसाई घराण्याकडे कुडाळ महालाची जहागिरदारी होती. त्यांचे वास्तव्यही वालावल गावात होते. इ.सनाच्या ११ व्या शतकात मुसलमानांनी गोवा काबीज केला. त्यावेळी गोव्यातील पेडणे महालातील हरमळ गावातून श्री देव नारोबाची मुर्ती ब्राम्हणांनी वालावल गावात आणली. त्यावेळी चंद्रभान व सूर्यभान हे वीर पुरुष याठिकाणी अधिकारी होते. त्यांनी नारायणाचे मंदिर बांधून वालावली गावाचे उत्पन्न मंदिराला दिले. मंदिरा समोरील दिपमाळांच्या मध्ये मंदिराची स्थापना करणार्‍या कल्याण पुरुषाची देवळी बांधण्यात आली आहे. लक्ष्मी नारायण मंदिराच्या स्थापनेचा काळ साधारण इ.स.१३५० ते १४०० च्या दरम्यान असावा. मंदिराची बांधणी चालुक्य पध्दतीची असून कालौघात मुळ मंदिराच्या बांधकामात भर पडत गेली. विलोभनीय सृष्टीसौंदर्य, मनाला भुरळ घालणारा इथला नयनरम्य परिसर, जीवनाला जलसंजीवनी देणारी कर्ली नदी ! आणि या अशा मांगल्याची, पवित्रतेची जपणूक करणारे श्री लक्ष्मीनारायण मंदिर नजिकच श्रीदेव रवळनाथ, उंचावर वसलेले व तेथून सुमारे तीन-चार कि.मी. लांब असलेले माऊली मंदिर! सारेच अविस्मरणीय!
दंतकथेनुसार श्री नारोबा व माऊली हे भाऊबहीण तिर्थयात्रेला चालले होते. वाटेत वालावल गावी कुपीच्या डोंगर पठारावर (सड्यावर) माऊलीला तहान लागली म्हणुन श्री नारोबा पाणी आणण्यासाठी दरीत (गावात) उतरला. तेथील घरातून वड्याचा स्वयंपाक चालू होता. त्या वासाने नारोबाची भूक उफाळून आली. माऊलीला विसरून तो तिथेच जेवला. पोट भरल्यावर त्याला माऊलीची आठवण झाली. पाणी घेऊन भीत भीतच तो डोंगरावर गेला. नारोबा वेळेवर पाणी घेऊन आला नाही म्हणून माऊलीला खुप राग आला होता. रागाच्या भरात तिने नारोबाच्या श्रीमुखात दिली. (श्री नारोबाच्या मुर्तीच्या गालावरील खडडा याची खुण म्हणून दाखवतात.) या भांडणामुळे पुढे न जाता माऊली तिथेच राहीली.माऊलीचे देवालय पर्वती म्हणून सड्यावर बांधलेले आहे. (या ठिकाणी नवरात्रोत्सव होतो.) श्रीनारायणाचे मंदिर गावात आहे. दरवर्षी वैकुंठ चतुर्दशीस नारोबा, माऊलीस पाणी घेऊन जातो (श्रीनारायणाची पालखी पाणी घेऊन माऊली मंदिरात जाते.)

 

SHRI LAXMINARAYAN TEMPLE – WALAVAL https://youtu.be/vhnpL7LZG-g

WAGESHWAR TEMPLE – TONDAVALI

 

CAVE NEAR WAGESHWAR TEMPLE, TONDAVALI

Shri Wagheshwar Temple, dedicated to Lord Shiva, is situated in the middle of Tondavali and is around 24 km away from Malvan. It is a cave built out of a big rock and has a Shivalingam.
According to legend, Tondavali was submerged under the sea in ancient times. A sailor, while fishing in the sea, found a 

WAGESHWAR TEMPLE, TONDAVALI

 

Shivalingam trapped in his net. After a few years, a belt of land was formed on that same location. It is believed that the sailors constructed a temple over the same site where the Shivalingam was found.

A bushy jungle, home to various animals, is situated behind this temple.  As per belief, tigers used to visit this temple, but did not harm any humans. This is why the temple came to be known as Wagheshwar, where ‘wagh’ means tiger, in the local language. Just beside the Temple there is a big rock in which a cave of size 80 Sq ft is carved. Many tourists come in Tondavali to visit this religious & beautiful tourist spot

HIRANYAKESHI TEMPLE, ORIGIN OF HIRANYAKESHI RIVER

आंबोलीतील अनेक महत्त्वाच्या प्रेक्षणिक ठिकाणांपैकी हिरण्यकेशी हे एक. हिरण्यकेशी देवीमुळे नदीचा उगम झाला. सात गुहांमधून ही नदी पृथ्वीच्या भेटीला येते अशी आख्यायिका सांगितली जाते. मुख्य रस्त्यापासून साधारण

CAVE @ HIARANYAKESHI TEMPLE

तीन किलोमीटर अंतर आतमध्ये जावे लागते. वाटेत छोटी दोन गावे लागतात. नंतर नुसताच पसरलेला डांबरी रस्ता. उंचसखल आणि वळणावळणाचा. रस्ता संपला की पुढे दिसते पसरलेले जंगल आणि मळलेल्या पायवाटा. तिथे गाडी

थांबवून उजव्या हाताला छोट्या ओहोळावरून चालत पुढं जायचं. लोखंडी साकव पार केला की एकदम पेव्हिंग ब्लॉकने सजवलेला रस्ता लागतो. पावसाळ्यात थोडं जपून चालायचं. खेकड्यांची पिल्लं हमखास आपल्या पायाखाली ये-जा करताना दिसतात. चार पायऱ्या चढून गेल्यावर हिरण्यकेशी देवीचं मंदिर दिसू लागतं.

मंदिर गुहेतच आहे. येथूनच नदीचा उगम झालेला दिसतो. गुहा साधारणतः अडीचशे ते तीनशे मीटर लांब आहे. मंदिरात समोर महादेवाची पिंडी, गणेशमूर्ती आणि महालक्ष्मी दिसते. महादेव

HIARANYAKESHI TEMPLE

पिंडीच्या दोन्ही बाजूने पुढे आल्यावर गायमुख दिसते. मंदिरात अतिप्राचीन गुहेतून पाण्याचा स्रोत झुळझुळतो. मंदिरासमोरील मुख्य कुंड पाण्यानं सदोदित भरलेलं असतं. शेजारीच अस्थी विसर्जनाची जागा आहे. महाशिवरात्रीदिवशी मंदिरात मोठा उत्सव होतो. हा स्त्रोत पूर्वाभीमुख आहे. पुढे ही नदी आंबोलीतून आजरा तालुक्यात प्रवेशते. रामतीर्थाजवळून गावं-गावं ओलांडून गडहिंग्लज शहर ओलांडून कर्नाटक राज्याकडे मार्गस्थ होते.

Sacred to Goddess Parvati, Hiranyakeshi Temple is the point from where Hiranyakeshi River originates. In the main sanctum of the temple, there is an idol of Devi Hiranyakeshi (a form of Goddess Parvati) with golden hair and self-manifested red colour Shivling called as Hiranyakeshwar. The lingam is not visible as another Shivling, which is used for daily offerings and prayers, is overshadowing it. The temple is located amidst the lush forest but reaching here is not a problem as there are well-built roads.

Adjacent to the temple, there is a cave, which is said to be the point where the Hiranyakeshi river originates. Water rushes out with tremendous force to fall into a ‘Kund’ (tank), from where it further flows out.

Like and Follow Harsha Holidays: https://www.facebook.com/harshaholidays/

Courtesy Internet

HIRANYAKESHI TEMPLE, ORIGIN OF HIRANYAKESHI RIVER – https://www.youtube.com/watch?v=YUI34etS55U

 

SATERI DEVI – JAL MANDIR, BILWAS

नवसाला पावणारी देवी अशी ख्याती असलेली मालवण तालुक्यातील बिळवस येथील श्री सातेरी देवी जलमंदिर बिळवस येथील सातेरी देवीचे मंदिर पूर्णपणे पाण्यात असून पर्यटकांचे आकर्षण ठरत आहे.

सातेरी देवीचे मंदिर

सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातल्या मालवण तालुक्यात असलेल्या मसुरे गावातल्या बारा वाडय़ांची ग्रामदेवता असलेल्या श्री देवी सातेरीचं जलमंदिर बिळवस येथे आहे. हे गाव जिल्ह्यातच नव्हे तर उभ्या महाराष्ट्रात प्रसिद्ध झालं आहे. कोकण प्रांतातलं एकमेव जलमंदिर या गावात पाहायला मिळतं. आषाढ महिन्यात या मंदिरात होणारी जत्रा म्हणजे दूरवर पसरलेल्या भाविकांसाठी देवीच्या दर्शनाच्या निमित्तानं एकत्र येण्यासाठी एक मोठी पर्वणीच असते.

सातेरी देवी

मालवण तालुक्यातलं बिळवस गाव ही मसुरे गावातली एक वाडी असली तरीही या वाडीस गावाचं महत्त्व प्राप्त झालं आहे, ते सुमारे ७०० वर्षापूर्वी उभारलेल्या श्री सातेरी देवीच्या जलमंदिरामुळेच! जैन घराण्यातल्या एका देवी भक्तानं हे मंदिर बांधलं आहे. हे मंदिर पूर्वाभिमुख असून तिन्ही बाजूंनी ते पूर्णपणे पाण्यानं वेढलेलं आहे. मंदिरात एक मोठा मंडप व सभामंडप आहे. पूर्वी गाभा-यात मूर्ती नव्हती, तेव्हा एका उंच वारुळाची पूजा केली जात होती. त्या वारुळातच शेष रूपात देवीचं वास्तव्य असून अनेक भक्तांना देवीचं दर्शन शेष रू पानं झाल्याचं जुनेजाणते ग्रामस्थ सांगतात. मंदिराचा संपूर्ण परिसर निसर्गसौंदर्यानं नटलेला आहे. मंदिराच्या उजवीकडे एक विहीरवजा कुंड असून या कुंडातील पाणी कधीही आटत नाही. या तळीत भारताच्या पवित्र तीर्थक्षेत्रांच्या नद्यांचं पाणी आणून सोडलेलं आहे, अशी गावकऱ्यांची श्रद्धा आहे. कुंडाच्या तळाशी महादेवाची पिंड आहे.

मंदिराबाबत अनेक आख्यायिका आहेत. त्यानुसार मंदिर सभोवतालच्या तलावात गाई-म्हशींना पाणी पाजलं जात असे. एके दिवशी तलावातील वारुळातून रक्त येऊ लागलं. त्यावेळी एका ग्रामस्थाच्या स्वप्नात देवीनं दृष्टांत देऊन ‘माझं वास्तव्य या तलावातील वारुळात आहे. जनावरांपासून मला त्रास होत असल्यानं या वारुळावर माझ्यासाठी देवालय बांध!’ असं सांगितलं. देवीनं दिलेला हा दृष्टांत आदेश मानून ग्रामस्थांनी या ठिकाणी देवालय बांधलं. देवीच्या यात्रोत्सवाबरोबरच गावात धार्मिक पूजाअर्चा, विधींना देवदिवाळीपासून सुरुवात होते. यामध्ये गावपळण, देवीची पारध, होलीकोत्सव, दसरोत्सव, दहीकाला व गोंधळ हे उत्सव मोठय़ा भक्तिभावानं आणि जल्लोषात साजरे केले जातात.

मसुऱ्याच्या बारावाड्यांची श्री देवी सातेरी मूळ देवी मनाली जाते. मंदिर परिसरात नव्हे तर संपूर्ण गावात दारूबंदी असून येथे गावकरी दारूला स्पर्शही करीत नाहीत.

मसुरे गावातील अन्य मंदिरांमध्ये देव कार्य करण्यापूर्वी श्री देवी सातेरीचा अग्रहक्क मानून प्रथम तिची ओटी भरली जाते. संपूर्ण बिळवसमध्ये दत्तमंदिर, म्हातारीची राई, गांगोची राई, कुळकर देवस्थान, करावडे ब्राह्मण इ. देवस्थानं आहेत. गेल्या काही वर्षात मंदिर व मंदिर परिसराचं सुशोभीकरण पूर्ण करण्यात आलं आहे.

 

बिळवस येथील श्री सातेरी देवी जलमंदिर – https://www.youtube.com/watch?v=UoiPcRtZGOk

KUDAL SHIRDI SAIBABA TEMPLE – FIRST TEMPLE IN INDIA AFTER MAHASAMADHI OF SAI BABA

 

Kudal Saibaba Mandir Built In 1922 Beautifully Shining With All Its Glory

Village Kavilkate is located about half a mile to the west of Kudal railway station in Sindhudurg district of Maharashtra state. In the village, there is a beautiful temple of Shri Sai Baba in Sai Nagar. The lovely statue of Sai Baba gives immense pleasure to the eyes and the tranquil surroundings give calm peace of mind to the devotees. The creation of this temple is an ample evidence of Shri Sai. A resident of Kavilkate Late Ramchandra Madaye was an ardent Datta devotee.

 

He had a Drishtant (vision or divine appearance) that Lord Datta is in Shirdi in the form of Sai. And, this Datta’s Das – who was always engrossed in chanting the name of God Shri Grurdev Datta – turned towards Shirdi. He almost lost consciousness, when he had first Darshan of Shri

Sai. He had the unique bliss of having met Datta. Sai Baba gave him a Rupee One. He preserved it as a price-less treasure. He took several residents of Kudal with him to Shirdi and gave them the benefit of Sai Darshan.

In 1918, Sai Baba took Mahasamadhi on the day of Vijayadashmi, Tuesday, the 15th October. In 1919, Baba’s first Punyatithi 

(death anniversary) was publicly observed in Kudal besides Shirdi. It was observed at the hands of Madayebua. He utilized the One Rupee given by Baba for the purpose. Thereafter, in 1922, on the fourth Punyatithi of Sai Baba, Madayebua built a Sai Mandir. He installed a six feet statue of Sai Baba sculpted by Shri Baburao Sarang.

After Baba’s Mahasamadhi – as per His own wishes – His mortal body was placed in Butti Wada at Shirdi and a tomb was erected over it. A photo frame was positioned there. After 36 years, in 1954, a five and half feet statue, sculpted by Shri Bhausaheb Talim, was installed in Sai Samadhi Mandir.

The Mandir built by Dattadas Madayebua was renovated in 1983 and a new seven and half feet statue (sculpted by Shri Sham Sarang – son of Shri Baburao Sarang) was installed. The Mandir was managed from 1922 to 1946 by Dattadas Madayebua, from 1946 to 1999 by his son Shri Shripad Madaye and thereafter by his grandson Shri Rajan Madaye.

Like and Follow Harsha Holidays: https://www.facebook.com/harshaholidays/

Courtesy Internet

The Oldest Shri Sai Baba Temple after Baba’s Mahasamadhi – https://www.youtube.com/watch?v=b9mhKhFxQx8

PANHALEKAZI – ANCIENT CAVES IN DAPOLI

पन्हाळेकाजी ही प्राचीन लेणी १९७० साली दाभोळचे इतिहासप्रेमी श्री. अण्णा शिरगांवकर यांच्यामुळे प्रकाशझोतात आली.न्हाळे नावाच्या गावात फक्त एकाच दुकान होते आणि मालकाचे नाव होते काझी म्हणून त्या गावाचे नाव “पन्हाळेकाजी” पडले असावे असा अंदाज बांधण्यात येतोपन्हाळेकाजी गावांत त्यांना १२ व्या शतकातील ताम्रपट सापडला ज्याच्या अनुषंगाने हे ठिकाण शोधण्यात आले. आता हे ठिकाण पुरातत्त्व खात्याच्या अखत्यारीत असून एकूण २९ गुंफा असलेली ही लेणी व त्यातील अप्रतिम शिल्पकलेचा नमुना पाहाण्यासाठी हातात भरपूर अवधी हवा.

STONE PILLAR

STONE CARVING

रत्नागिरी जिल्ह्यातील, दापोली तालुक्यातील थोरली – धाकटी  कोटजाई नदीजवळ “पन्हाळेकाजी” हे गाव आहे. हे गाव अत्यंत निसर्गरम्य असून गावाला फार मोठा  ऐतिहासिक वारसा आहे. आपल्या प्राचीन अशा भारतीय संस्कृतीचे अवशेष आपल्याला या ठिकाणी पाहायला मिळतात. थोरल्या- धाकट्या  कोटजाई नदीला उत्तराभिमुख असलेल्या डोंगरांत एक प्राचीन लेणी समूह आहे. या समूहात एकूण 28 शैलगृहे आहेत व 29 वे बागवाडी या ठिकाणी आहे.

या लेण्यांमध्ये भिक्षू गृहे,स्तूप, सभामंडप, मूर्ती व अनेक शिल्पे कोरलेली आढळतात.हीमयान, वज्रयान, नाथ संप्रदाय यांच्या निवासाच्या आणि शिलाहार साम्राज्याच्या अनेक खुणा येथे प्राप्त होतात. इतिहासकारांसाठी, अभ्यासकांसाठी पन्हाळेकाजी हे तर  सर्वतोपरी आकर्षण आहे, येथे येणारा मार्ग अडचणीचा असला तरी पर्यटक येथे आवर्जून येतात. पुरातत्व खात्याने नेमलेले मार्गदर्शक या ठिकाणची माहिती  पर्यटकांना अतिशय उत्तम रित्या देतात. त्यामुळे दापोली तालुक्यात  आलेला पर्यटक या ठिकाणाला भेट दिल्याशिवाय निश्चितच राहत नाही.

Panhalekaji is situated in Dapoli city and located in Ratnagiri district of Maharashtra.These caves were unknown to the world for many centuries since its formation. Panhalekaji caves were rediscovered in the 1970’s. It is a great spot to explore for history lovers. The carving of Panhale Kazi caves had initiated somewhere around 3rd century AD.Structures of Panhalekaji caves have a similar appearance as world famous Ajanta Caves. Tourists can see various sculptures dating back to a 3rd century to 14th century inside these caves. Various statues of Hindu god-goddesses and Buddhism are there inside these caves. Tourists can see the complex art of ancient artists over here! All 29 caves are not placed next to each other; they are spread around the entire site. Some inscriptions in Brahmi and Devanagari languages are also there inside Panhale Kaji caves.

Like and Follow Harsha Holidays: https://www.facebook.com/harshaholidays/

 

PANHALEKAZI – ANCIENT CAVES IN DAPOLI – https://youtu.be/tfrTqqx-r5U

Courtesy Internet

 

CHANDIKA DEVI TEMPLE, DABHOL

सर्व मंगल मांगल्ये शिवेसर्वाथ साधिके! शरण्ये त्र्यंबके गौरी नारायणी नमोस्तुते!!

श्री स्वयंभू चंडिका देवीचे रुप जेव्हढे सुंदर तेव्हढेच रौद्रही भासते. देवीच्या भुवया मोठ्या असून ती आपल्या नयनांनी संपूर्ण परिसरावर लक्ष ठेवून असल्याचे सांगतात. देवीला चार हात असून तीच्या उजव्या हातात तलवार आहे. श्री चंडीकेचे मुख नैऋत्य दिशेला असून ती पूर्णपणे शाकाहारी आहे. दाभोळ गावात असलेल्या ईंगळाइ-भैरीदेवी या श्री चंडीकेच्या बहिणी असून दालभ्येश्वर, नवनाथ दत्त मंदिर आदी देवांना तीने आपल्या छत्रछायेखाली घेतले आहे असे स्थानिकांचे मत आहे. अशा या जागृत देवीचे दर्शन घेऊन त्या अंधाऱ्या गुहेतून पणत्यांच्या मंद प्रकाशात प्रदक्षिणा पूर्ण करून आपण बाहेर पडतो. बाहेरील रचनेवरून आत असलेल्या गुहेची अजिबातच कल्पना येत नाहि. फार पूर्वी दालभ्य ऋषींनी या गुहेत तपसाधना केल्याचे सांगितले जाते.

 

चंडिकादेवी मंदिर दापोली-दाभोळ रस्त्यावर दाभोळच्या अलीकडे पठारावर तीन किमी. अंतरावर डाव्या हाताला मुख्य रस्ता सोडून वसलेले चंडिकादेवी मंदिर हे स्वयंभू समजले जाणारे स्थान आहे. एकसंध दगडात तयार झालेल्या नैसर्गिक गुहेमध्ये देवीची सुमारे साडेतीन फूट उंचीची काळया पाषाणतील शेंदूर लावलेली मूर्ती आहे. देवीला चार हात असून हातात तलवार, ढाल व इतर आयुधे आहेत. देवीच्या मूर्तीजवळच एक इतिहासकालीन तलवार असून ती छत्रपती शिवाजी महाराजांची आहे, अशी येथील पुजार्‍यांची श्रद्धा आहे. चांदीच्या पत्र्याने मढवलेले गुहेचे तोंड लहान असून, आत वाकून जावे लागते. गुहेत उतरत्या वाटेवर पायऱ्या त्याच खडकात कोरलेल्या आहेत. त्यांवरून सुमारे पाच-सहा फूट अंतर आत चालत जावे लागते. ही वाट पूर्ण अंधारी आहे. या वाटेवर इतका काळोख आहे की पुढे कोणत्या दिशेला कसे जावे हे चटकन समजत नाही. परंतु डोके थोडे खाली वाकवून तसेच अंधारात अंदाजाने पुढे गेल्यावर देवीपुढच्या समईचा मंद प्रकाश दिसतो आणि हायसे वाटते. या ठिकाणी उजवीकडे वळल्यानंतर आपण देवीसमोर येतो. या देवीला फक्त तेलाच्या दिव्याच्या प्रकाश चालतो. इतर कोणत्याही प्रकारचा प्रराकाश किंवा कॅमेर्‍याचा फ्लॅश लाईट लावलेला चालत नाही, असे येथील पुजारी सांगतात. देवीच्या उजवीकडे अंधार्‍या जागी असलेले एक भुयार थेट काशीला (?) जाते असेही पूजारी मंडळी सांगतात. देवीचे मन प्रसन्न करणारे गूढगंभीर पण आश्वासक रूप पाहून पुढे वाकूनच जावे लागते. यावेळी आपला उजवा हात खडकाला स्पर्श करून पुढे जात देवीला प्रदिक्षणा पूर्ण झाली की आपण पुन्हा मूळ जागी येतो व तेथून डावीकडे वळून आल्या मार्गाने परत बाहेर पडता येते. चंडिकादेवी मंदिर हे मंदिर अतिशय पुरातन असून याला छत्रपती शिवाजी महाराजांनी भेट दिली होती असा उल्लेख इतिहासात असल्याचे समजते. दाभोळ जिंकल्यावर राजांनी पुढे अंजनवेलचा गोपाळगड, गोवळकोट व आडीवरे भागावर स्वारी केली. या मोहिमेरम्यान त्यांनी अनेक वेळा या स्थानास भेट दिली होती. पुढील काळात मात्र हे स्थान लोकविस्मृतीत गेले. कालांतराने जमनापुरी नावाच्या दाभोळमधील साधकास देवीने स्वप्राप्त दृष्टांत दिला. त्यानुसार त्यांनी या गुहेचा शोध घेतला व अनेक वर्षे ते देवीची निस्सीम भक्ती व पूजाअर्चा करत राहिले. अखेरीस चंडिकामातेच्या समोरच ते समाधिस्थ झाले. गुहेतून बाहेर पडल्यावर समोरच्या दगडी चौथर्‍यावर त्यांची व त्यांच्याच कुळातील आणखी एका साधकाची समाधी आहे. पुरी घराण्याकडेच आजही देवीची पूजा, अभिषेक करण्याचे हक्क आहेत. या चौथर्‍यावर तुळशी वृंदावन व छोटी-छोटी शिवलिंगे दिसतात. येथून खाली पायऱ्या उतरून गेल्यावर बारमाही झुळूझुळू वाहणारा थंड पाण्याचा झरा आहे. मंदिरपरिसराच्या बाहेर दिसणारे तटबंदीचे पडके अवशेष दाभोळच्या किल्ल्याचे आहेत. या किल्याबद्दलची फारशी माहिती उपलब्ध नाही. इतर मंदिरापेक्षा वेगळे असे हे गूढरम्य स्थान आवर्जून पाहावे असे आहे.

Like and Follow Harsha Holidays: https://www.facebook.com/harshaholidays/